پزشکی هسته‌ای

به‌جای شکل اندام،
کارکرد آن را می‌بینیم

تصویربرداری معمولی نشان می‌دهد اندام چه شکلی است؛ اسکن هسته‌ای نشان می‌دهد چطور کار می‌کند. همین تفاوت، بسیاری از بیماری‌ها را زودتر از هر روش دیگری آشکار می‌کند.

دوز پایین
ماده رادیودارو
بدون بستری
انجام سرپایی
عملکردی
نه فقط ساختاری
۹
مرکز درمانی

پزشکی هسته‌ای چطور کار می‌کند؟

در این روش مقدار بسیار کمی ماده‌ی رادیودارو به بدن وارد می‌شود که به بافت هدف می‌رسد و از آنجا سیگنال می‌فرستد. دوربین مخصوص این سیگنال را ثبت می‌کند و تصویری می‌سازد که میزان فعالیت آن بافت را نشان می‌دهد، نه صرفاً شکل ظاهری‌اش.

مواردی که این بررسی درخواست می‌شود

  • بررسی خون‌رسانی عضله‌ی قلب و میزان آسیب پس از سکته
  • ارزیابی عملکرد غده‌ی تیروئید در پرکاری و کم‌کاری
  • بررسی عملکرد و انسداد مجاری کلیه
  • یافتن ضایعات استخوانی و بررسی درد استخوانی با علت نامشخص
  • پیگیری بیماران پس از درمان و بررسی پاسخ به درمان

بارداری و شیردهی: اگر باردار هستید، احتمال بارداری می‌دهید یا شیر می‌دهید، حتماً پیش از انجام اسکن اطلاع دهید. در دوران شیردهی معمولاً لازم است شیردهی برای مدتی متوقف شود و این موضوع باید از قبل برنامه‌ریزی شود.

انواع اسکن‌های تشخیصی

نوع اسکن و ماده‌ی مصرفی را پزشک بر اساس اندام هدف انتخاب می‌کند. زمان‌بندی هر اسکن متفاوت است و گاهی نیاز به مراجعه در دو نوبت دارد.

اسکن قلب (پرفیوژن میوکارد)

بررسی رسیدن خون به عضله‌ی قلب در حالت استراحت و پس از فعالیت یا دارو. نشان می‌دهد کدام بخش قلب خون کافی دریافت نمی‌کند.

دو مرحلهنیاز به هماهنگی قبلی

اسکن تیروئید

بررسی عملکرد و ساختار غده‌ی تیروئید و تعیین ماهیت گره‌های تیروئیدی؛ اینکه گره پرکار است یا سرد.

ناشتایی لازم استقطع برخی داروها

اسکن کلیه

ارزیابی عملکرد هر کلیه به‌صورت جداگانه و بررسی انسداد مسیر ادراری. در کودکان با عفونت مکرر ادراری هم کاربرد دارد.

نوشیدن آب کافی۳۰ تا ۶۰ دقیقه

اسکن استخوان

بررسی کل اسکلت برای یافتن ضایعات، شکستگی‌های ریز، عفونت استخوان و علت دردهای استخوانی مبهم.

فاصله بین تزریق و تصویربرداریچند ساعت

اسکن پاراتیروئید

مکان‌یابی غدد پاراتیروئید پرکار، معمولاً پیش از تصمیم به جراحی در بیماران با کلسیم خون بالا.

با هماهنگی قبلی

مشاوره و تفسیر

گزارش تخصصی به همراه توضیح نتیجه و ارجاع به پزشک معالج برای ادامه‌ی مسیر درمان.

گزارش کتبی

مسیر مراجعه

  1. هماهنگی و رزروبیشتر اسکن‌های هسته‌ای نیاز به هماهنگی قبلی و آماده‌سازی دارند. درخواست پزشک را هنگام تماس اعلام کنید.
  2. آماده‌سازیبسته به نوع اسکن ممکن است ناشتایی، نوشیدن آب فراوان یا قطع موقت برخی داروها لازم باشد.
  3. تزریق و انتظارماده‌ی رادیودارو تزریق می‌شود و بسته به نوع اسکن، بین چند دقیقه تا چند ساعت زمان لازم است تا به بافت هدف برسد.
  4. تصویربرداری و گزارشتصویربرداری با دوربین گاما انجام می‌شود؛ شما فقط باید بی‌حرکت دراز بکشید. گزارش پس از تحلیل تصاویر آماده می‌شود.

سوال‌های رایج

ماده‌ی رادیواکتیو برای بدن خطرناک نیست؟

مقدار ماده‌ی مصرفی بسیار کم است و در مدت کوتاهی از بدن دفع می‌شود. دوز دریافتی در حد بسیاری از تصویربرداری‌های رایج است و پزشک تنها زمانی این بررسی را درخواست می‌کند که اطلاعات به‌دست‌آمده ارزش آن را داشته باشد.

بعد از اسکن باید از دیگران دور بمانم؟

در اسکن‌های تشخیصی معمول، محدودیت خاصی وجود ندارد. با این حال توصیه می‌شود در ساعات اول آب زیاد بنوشید تا دفع ماده سریع‌تر انجام شود. اگر مورد خاصی باشد، کارشناس پیش از ترخیص به شما توضیح می‌دهد.

چقدر طول می‌کشد؟

بستگی به نوع اسکن دارد. برخی در کمتر از یک ساعت تمام می‌شوند و برخی مثل اسکن استخوان، بین تزریق و تصویربرداری چند ساعت فاصله دارند. زمان دقیق را هنگام هماهنگی بپرسید.

تزریق درد دارد؟

به اندازه‌ی یک آزمایش خون معمولی. تنها یک تزریق وریدی انجام می‌شود و پس از آن دردی وجود ندارد.

با ام‌آر‌آی یا سی‌تی چه فرقی دارد؟

ام‌آر‌آی و سی‌تی ساختار و شکل اندام را نشان می‌دهند. پزشکی هسته‌ای عملکرد و فعالیت بافت را می‌سنجد. برای همین گاهی هر دو نوع بررسی لازم است و یکی جایگزین دیگری نمی‌شود.

جواب کی آماده می‌شود؟

تصاویر باید پردازش و توسط متخصص تفسیر شوند؛ زمان آماده شدن گزارش را هنگام مراجعه از پذیرش بپرسید.

نوبت پزشکی هسته‌ای

در نزدیک‌ترین مرکز به شما. شنبه تا پنجشنبه، ۸ صبح تا ۸ شب.

اطلاعات این صفحه جنبه آموزشی دارد و جایگزین معاینه و تشخیص پزشک نیست. در موارد اورژانسی با ۱۱۵ تماس بگیرید.

پیمایش به بالا
تماس با ما 02191092865